Gastroparese is de medische term voor maagverlamming. Het is een (chronische) maagstoornis waarbij de maaglediging verstoord en vertraagd is.
Er kunnen meerdere oorzaken zijn van gastroparese, maar de meestvoorkomende is altijd nog diabetes type 2.
Helaas is een maagverlamming nooit helemaal te genezen, maar het is in veel gevallen wel goed te behandelen. In dit artikel lees je alles over gastroparese:
More...
Wat is maagverlamming precies?
Zoals gezegd is gastroparese de medische benaming van maagverlamming. Bij een maagverlamming wordt de maaginhoud (veel) langzamer dan normaal vanuit de maag naar de dunne darm verplaatst. Dit noemt men ook wel een vertraagde maagontlediging.
Globaal kan dit voortkomen uit twee problemen in het maag-darmkanaal:
Normaal gesproken vermaalt de maag het voedsel dat je hebt gegeten tot een fijne massa. Dit wordt vervolgens geleidelijk richting de dunne darm geduwd, zodat het daar verder verwerkt kan worden.
Maar bij een maagverlamming blijft voedsel langer in de maag dan de bedoeling is. Afhankelijk van de ernst kan dit voor milde, matige of ernstige klachten zorgen.
Doel van dit artikel
Als er eenmaal schade aan de spieren en/of de zenuwen in het maag-darmkanaal is opgetreden, kan dit niet meer genezen. Maar als mensen er vroeg bij zijn kan verdere schade wel voorkomen worden. En hoewel het niet volledig kan herstellen, is er vaak wel goed mee om te gaan.
In dit artikel lees je bekende oorzaken van gastroparese, met welke symptomen het gepaard gaat en krijg je 5 behandeltips om er zo min mogelijk last van te hebben.
De belangrijkste oorzaken van een maagverlamming
Diabetes is verreweg de meestvoorkomende oorzaak van gastroparese. Met name type 2, maar ook andere diabetes soorten kunnen het in de hand werken.
Het is met name het gevolg van een langdurig verhoogde bloedsuiker. Op lange termijn beschadigen hoge glucosespiegels namelijk de maagspieren en maagzenuwen.
Andere oorzaken kunnen zijn:
Waarom zorgt gastroparese voor complicaties?
Wij raden mensen met diabetes type 2 altijd aan om producten te eten met veel vezels, gezonde vetten en eiwitten. Deze producten worden langzamer verteerd in het maag-darmkanaal, waardoor de bloedsuiker stabieler blijft.
Dit is een essentiële stap als mensen hun diabetes willen omkeren.
Door de vezels, eiwitten en vetten wordt de voedselmassa namelijk trager verwerkt en zal het geheel dus ook langer in de maag blijven zitten.
Maar waarom is het in dat geval juist goed, terwijl een vertraagde maaglediging door een maagstoornis NIET goed is?
Het vermalen en verder duwen van voedsel gaat normaliter altijd in een bepaald ritme en met kracht.
Bij mensen met een maagverlamming is die spierkracht verzwakt en is de verwerking van voedsel uit ritme. Dit betekent dat voedsel soms uren of zelfs nog langer in de maag kan blijven 'hangen'.
Je maag dan letterlijk overvol raken, voedsel kan samenklonteren (bezoaren) waardoor maaguitgang geblokkeerd wordt. En zo kunnen er meer problemen in de maag ontstaan, waardoor mensen last krijgen van vervelende symptomen.
Maagverlamming symptomen en klachten
De symptomen van gastroparese hangen sterk af van de ernst. Oftewel, of de zenuwen en/of spieren licht, matig of juist ernstig zijn aangetast.
De meestvoorkomende symptomen van gastroparese zijn:
Bloedsuikerschommelingen door gastroparese
Voor mensen met diabetes type 1 en type 2 speelt er nog een ander probleem. En wel met betrekking tot hun bloedsuiker.
Aangezien de maag onvoorspelbaar werkt kan het soms zijn dat:
Dit kan zijn weerslag hebben op de bloedsuiker. Eerst is deze misschien laag. Maar wanneer voedsel dan in één keer wordt doorgedrukt, zullen alle voedingsstoffen versneld worden opgenomen.
Hierdoor kan de bloedsuiker in korte tijd gaan pieken en weer dalen. Het kan daarbij lastig zijn om bloedsuikermedicatie goed te timen, wat extra risico's oplevert.
Heeft een vertraagde maagontlediging invloed op de levensverwachting?
Een (terechte) veelgestelde vraag is of je wel gewoon oud kunt worden met gastroparese. Als jij je dat ook afvraagt heb ik goed nieuws. Want op zich hoeft gastroparese je levensverwachting niet te verkorten.
De aandoening heeft eigenlijk niet zozeer een (negatieve) invloed op de duur van je leven, maar meer op de kwaliteit van leven.
En de levenskwaliteit bij maagverlamming is uiteindelijk voor iedere patiënt weer anders, omdat het situatie-afhankelijk is.
Factoren die kunnen meespelen zijn bijv.:
Indirect kan een maagverlamming wel afbreuk doen aan zowel je levenskwaliteit als levensverwachting. Als jij veel geteisterd wordt met overgeven en/of dat voedingsstoffen niet goed worden uitgenomen, kun je tekorten in vitamines en mineralen oplopen.
Een verslechterde opname van micro- en macronutriënten kan ook je immuunsysteem aantasten. Het kan dan ook zijn dat je maar blijft afvallen en daardoor spieren verliest.
Dit kan allemaal afbreuk doen aan je energieniveau en levensplezier.
5 Tips voor de behandeling en het omgaan met gastroparese
Genezing van een opgetreden maagverlamming is helaas niet mogelijk. Al zijn er wel ontwikkelingen binnen de medische wereld waarbij sommige ingrepen voor mensen een enorm verschil hebben gemaakt.
Maar door de juiste veranderingen door te voeren in je levensstijl en dieet valt er vaak ook goed mee om te gaan. Dit is vaak een proces van trial-and-error.
Doorgaans bestaat de behandeling van maagverlamming uit 3 onderdelen:
Over de medicatie kan ik in dit artikel geen tips of advies geven. Dit is namelijk volledig afhankelijk van jouw persoonlijke situatie en de ernst van de aandoening. Medicatie gaat dus altijd in afstemming met een arts.
De 5 tips hieronder zijn daarom gericht op aanpassingen in je levensstijl en dieet.
#1 Houd een voeding & klachten dagboek bij
Het lastige is dat gastroparese en bijkomstigheden per persoon enorm verschillen. Persoon A kan bepaalde producten misschien prima tolereren, terwijl persoon B door diezelfde producten vreselijke klachten krijgt.
In ernstigere gevallen is normale voeding zelfs helemaal niet meer mogelijk, en zijn patiënten aangewezen op sondevoeding. In een nóg ernstiger geval is dát zelfs geen optie meer. Mensen zijn dan aangewezen op intraveneuze voeding, waarbij voedingsstoffen via een infuus direct in de bloedbaan worden geïnjecteerd.
Kun jij nog wel gewoon eten, maar heb je de ene keer wel en de andere keer geen last van klachten? Dan kan een logboek een ware uitkomst bieden.
In het logboekje beschrijf je in elk geval per dag:
Als je dat een aantal weken netjes bijhoudt, ga je op den duur patronen herkennen; welk voedsel + hoeveelheid je wél tolereert en wat niet. Op basis daarvan kun je je dieet beter afstemmen op de aandoening om er zo min mogelijk last van te hebben.
#2 Kleinere maaltijden over de dag verspreid
Over het algemeen kunnen mensen met gastroparese kleinere maaltijden meer over de dag beter verdragen dan enkele grote maaltijden.
Voor sommigen is het beter om niet 3 grotere, maar 5 matig-grote maaltijden te eten over de dag verspreid.
Voor anderen moet het nog verder worden uitgesmeerd over bijvoorbeeld 7 of 8 kleine maaltijden per dag.
Niet alleen de grootte, maar ook de tijdstippen kunnen hierin een rol spelen of je wel of geen last krijgt van klachten.
Experimenteer daar ook mee. Bijvoorbeeld door te kijken hoe je lichaam erop reageert als je telkens minstens 2 uur tussen de maaltijden laat. Of misschien is 3 uur juist beter geschikt voor jou.
Voor de meesten werken 6 kleine maaltijden beter
Ook dit is dus weer erg persoonsafhankelijk, waar je zelf mee wilt testen en bijhouden. Maar over het algemeen werken zes kleinere maaltijden over de dag verspreid het beste voor mensen met een maagverlamming.
Daarnaast wil je ervoor zorgen dat je kleine hapjes eet en het voedsel grondig kauwt. Door dit 'voorwerk' goed te doen kun je je maag enorm ontzorgen.
#3 Beweging timen
Het op een slimme manier inzetten van beweging is voor veel gastroparese-patiënten een ware uitkomst. Uiteraard is sport en beweging in het algemeen voor iedereen gezond. En het is zonder meer gunstig in het verbeteren van je bloedsuiker
Maar je kunt lichte tot matige beweging óók inzetten om de spijsvertering te ondersteunen. Dit kan helpen om de klachten van gastroparese te voorkomen of verminderen.
Beweging kan helpen klachten te verminderen!
Goede vormen van beweging voor mensen met een maagstoornis zijn:
Niet alleen wat je doet, maar ook wanneer is van belang bij gastroparese. Daarom wil je je lichaamsbeweging goed timen. Van persoon tot persoon kan de ideale timing verschillen (houd dit ook bij in je logboekje!).
Het voedsel bevindt zich dan nog grotendeels in je maag. En de inspanning kan de vertering en 'doorstroming' goed ondersteunen. Bovendien profiteert je maag van de zwaartekracht als je het bewegen uitvoert terwijl je rechtop blijft.
#4 Vermijd of beperk deze voedingsmiddelen
Zoals je hebt gezien kan beweging een positief verschil maken bij gastroparese. Mensen die na het eten onderuitgezakt en/of langdurig gaan zitten, krijgen doorgaans veel meer last van complicaties.
Maar je kunt nog zo goed je beweging timen, als je de verkeerde dingen eet ga je alsnog geheid last krijgen van klachten.
Uiteraard zou je ook dit kunnen uitproberen en bijhouden, om uit te vinden wat voor jou wel/niet werkt.
Maar over het algemeen zijn er wel bepaalde voedingssoorten die 'universeel' slecht worden verdragen bij gastroparese.
Denk aan:
Dergelijke voedingsmiddelen kun je dus waarschijnlijk beter beperken of zelfs helemaal vermijden. Doorgaans worden de zachtere en vloeibare producten het best verdragen. Zorg er echter wel voor dat ze gezond zijn (voor je bloedsuiker)!
#5 Blijf na het eten rechtop
Deze tip wordt nog wel eens onderschat, maar ik heb het eerder in het artikel al kort aangetips. Als je na een maaltijd gaat liggen of (onderuitgezakt) gaat zitten, dan wordt het voedsel moeilijker verteerd. Je maag gaat dan geheid problemen geven.
Dit is ook één van de redenen dat lichte lichaamsbeweging vrij kort na een maaltijd juist erg goed is ter ondersteuning van je spijsvertering. Je wilt graag minimaal 1 tot 2 uur nadat je hebt gegeten rechtop blijven. Uiteraard kan dit zittend, als je een kaarsrecht in een stoel kunt gaan zitten.
Heb je gastroparese gekregen door diabetes? Gebruik Het Diabetesvrij Geheim!
Hopelijk zijn de tips en informatie uit dit artikel behulpzaam voor jou. Zoals je hebt gezien zijn hoge bloedsuikerspiegels de belangrijkste oorzaak van een maagverlamming. Is dat bij jou ook het geval? Verbeter dan zonder meer ook je bloedsuiker om verdere schade aan je maag-darmkanaal te voorkomen!
Recentelijk is ontdekt dat het mogelijk is om diabetes type 2 om te keren. Alles wat je nodig hebt kan je vinden in de supermarkt.
Je keert het om met één krachtige methode. Het is wat ik 'Het Diabetesvrij Geheim' noem. Over dit geheim heb ik een aantal pagina's geschreven die je leven voorgoed zullen veranderen. Je zult daarin leren:
- Waarom je diabetes type 2 hebt gekregen
- Welk mechanisme je kan gebruiken om diabetes om te keren
- De beste tips om binnen enkele weken diabetesvrij te zijn
Vul hieronder je e-mailadres in en dan stuur ik je het E-book gratis op.
Groetjes,
Ben Kuiper
P.s: Heb jij gastroparese opgelopen door diabetes? Hoe uit het zich bij jou en heb je nog aanvullende vragen naar aanleiding van dit artikel? Laat hieronder een reactie achter
Dit artikel is als laatst bijgewerkt op: 22 juni 2026
Ik heb naar mijn geweten geen last van diabetes maar ben wel heel de dag misselijk en overgeef neigingen.Mijn gewicht blijft goed op peil.Ik denk door de voeding flesjes.Watkan lk het beste doen.De rest van de beschrijving past wel goed bij
Mij
Dat is vervelend om te lezen. Het beste is om naar je huisarts te gaan en dit daar te bespreken.